Kâr Marjı ve Kâr Oranı Hesaplama
Maliyetinizi ve satış fiyatınızı girerek kâr marjınızı ve kâr oranınızı görün ya da hedeflediğiniz marja veya maliyetin üzerine eklemek istediğiniz orana göre doğru satış fiyatını bulun.
Kâr marjı ve kâr oranı nasıl hesaplanır? Kâr marjı, kârın satış fiyatına oranıdır: (Satış − Maliyet) ÷ Satış × 100. Kâr oranı (markup) ise kârı maliyete böler. Örneğin 800 TL'ye alınıp 1.000 TL'ye satılan üründe kâr 200 TL, kâr marjı %20, kâr oranı %25'tir. İkisi sık karıştırılır; %25 marj isteyen satıcının fiyatı maliyetin 1,3333 katı, yani 1.066,67 TL olmalıdır.
Kâr marjı ve kâr oranı (markup) nedir?
İkisi de aynı kârı ölçer, ama farklı bir tabana göre. Kâr marjı, kârın satış fiyatına oranıdır: sattığınız her 100 liranın kaçının size kaldığını söyler. Kâr oranı (markup ya da maliyet üzerine kâr) ise kârın maliyete oranıdır: maliyetin üstüne yüzde kaç eklediğinizi gösterir. 800 TL'ye mal edip 1.000 TL'ye sattığınız bir üründe kâr 200 TL'dir. Bu kâr satış fiyatının %20'si, maliyetin ise %25'idir; yani marjınız %20, markup'ınız %25'tir.
Esnaf arasında "üstüne %25 koydum" denince kastedilen çoğunlukla markup'tır. Muhasebe raporlarında ve finansal analizlerde ise marj kullanılır. İkisini karıştırmak, fiyatı farkında olmadan düşük belirlemenin en yaygın nedenidir.
Kâr marjı hesaplama formülleri
Kâr marjı (%) = Kâr ÷ Satış fiyatı × 100
Kâr oranı / markup (%) = Kâr ÷ Maliyet × 100
Hedefe göre fiyat belirlerken şu formüller kullanılır:
Markup'a göre satış fiyatı = Maliyet × (1 + markup)
İki oran birbirine kolayca çevrilir: marj = markup ÷ (1 + markup) ve markup = marj ÷ (1 − marj).
Marj ve markup karşılık tablosu
| Kâr oranı (markup) | Kâr marjı |
|---|---|
| %10 | %9,09 |
| %20 | %16,67 |
| %25 | %20 |
| %33,33 | %25 |
| %50 | %33,33 |
| %66,67 | %40 |
| %100 | %50 |
| %150 | %60 |
Markup'ın üst sınırı yoktur; maliyetinin iki katına satan biri %100 markup uygular. Marj ise %100'e ulaşamaz, çünkü maliyet sıfır olmadıkça kâr satış fiyatının tamamı olamaz.
Örnek hesaplama: sık yapılan hata
Bir ürünün maliyeti 800 TL, hedefiniz ise %30 kâr marjı olsun. Pek çok kişi maliyete %30 ekleyip fiyatı 800 × 1,30 = 1.040 TL yapar. Bu fiyatta kâr 240 TL, marj ise 240 ÷ 1.040 = %23,08 olur; hedefin yaklaşık 7 puan altı. Doğru fiyat 800 ÷ (1 − 0,30) = 1.142,86 TL'dir. Bu fiyatta kâr 342,86 TL'ye çıkar ve satışın tam %30'una denk gelir. %20 KDV eklendiğinde etiket fiyatı 1.371,43 TL olur.
KDV kâr hesabına girer mi?
KDV mükellefi bir işletme için KDV kâr değildir: müşteriden tahsil edilen KDV'den alışta ödenen KDV düşülür, fark devlete aktarılır. Bu yüzden kâr marjı, KDV hariç maliyet ve KDV hariç satış fiyatı üzerinden hesaplanmalıdır. Kâr marjı hesaplama aracı da fiyatları KDV hariç kabul eder ve seçtiğiniz oranla KDV dahil satış fiyatını ayrıca gösterir. KDV oranları Ekim 2026 itibarıyla %1, %10 ve %20'dir; ürününüze uyan oranı listeden seçebilirsiniz.
Fiyatlandırırken dikkat edilmesi gerekenler
- Tam maliyeti kullanın: Alış fiyatına nakliye, ambalaj, fire ve ödeme komisyonu gibi ürün başına düşen giderleri ekleyin. Eksik maliyetle hesaplanan marj kâğıt üzerinde kalır.
- Brüt ve net marjı ayırın: Buradaki hesap brüt kâr marjını verir. Kira, personel ve enerji gibi sabit giderler düşüldüğünde net marj belirgin biçimde azalır.
- İndirim payını baştan hesaba katın: %20 marjla satılan bir üründe %20 indirim kârı tamamen siler. Kampanya planlıyorsanız fiyatı buna göre kurun.
- Sektörünüzü tanıyın: Gıda perakendesinde düşük marj ve hızlı devir, butik ürünlerde yüksek marj ve yavaş devir yaygındır. Kendi marjınızı benzer işletmelerle karşılaştırın.
- Fiyatları düzenli güncelleyin: Maliyetler artarken eski satış fiyatında kalmak marjı her ay biraz daha eritir.
Sıkça Sorulan Sorular
Kâr marjı nasıl hesaplanır?
Kâr marjı ile kâr oranı arasındaki fark nedir?
%30 kâr marjı için satış fiyatı nasıl bulunur?
Kâr marjı hesaplanırken KDV dahil edilir mi?
İyi bir kâr marjı yüzde kaçtır?
Son güncelleme: · Hazırlayan ve kontrol eden: Hesapmatik Editör Ekibi · Hata veya öneri için bize yazın.